Ο περί Εταιρειών Νόμος
Ετήσιες και ενοποιημένες οικονομικές καταστάσεις
Τροποποιήσεις: 167(I)/2003, 131(I)/2007, 41(I)/2009, 88(I)/2010 +5
Πρωτογενής πηγή · 2026-09-17
▶Εμφάνιση περίληψηςΑπόκρυψη περίληψης
Εν συντομία
Κάθε που είναι εγγεγραμμένη στην Κύπρο υποχρεούται να τηρεί ορθές διαδικασίες για την ετοιμασία, τον έλεγχο και τη των οικονομικών της στοιχείων. Οι σύμβουλοι (διευθυντές) της εταιρείας φέρουν τη νομική και προσωπική ευθύνη να διασφαλίζουν ότι οι ετήσιες (και οι ενοποιημένες, όπου εφαρμόζεται) συντάσσονται σωστά, παρουσιάζουν την πραγματική εικόνα της εταιρείας και υποβάλλονται έγκαιρα στις αρμόδιες αρχές.
Τι ορίζει ο νόμος
- Κατάρτιση Οικονομικών Καταστάσεων: Οι σύμβουλοι πρέπει να μεριμνούν για τη σύνταξη πλήρους συνόλου οικονομικών καταστάσεων με βάση τα (ΔΠΧΠ). Οι μικρού μεγέθους εταιρείες μπορούν εναλλακτικά να χρησιμοποιούν τον Τύπο Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης για μικρές εταιρείες (με ρητή δήλωση στις σημειώσεις), εκτός αν πρόκειται για οντότητες δημοσίου συμφέροντος, εισηγμένες εκτός ΕΕ, ή εταιρείες που εποπτεύονται από την Κεντρική Τράπεζα, τον Έφορο Ασφαλίσεων ή την Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς.
- Ενοποιημένες Καταστάσεις: Εταιρείες με θυγατρικές πρέπει να ενοποιούν τις οικονομικές τους καταστάσεις. Εξαιρούνται από την υποχρέωση αυτή τα μικρά και μεσαία συγκροτήματα (εκτός αν συνδέονται με ), καθώς και συγκροτήματα των οποίων η μητρική δημοσιεύει ενοποιημένες καταστάσεις με βάση Γενικά Παραδεκτές Λογιστικές Αρχές.
- Πρόσθετες Πληροφορίες & Γνωστοποιήσεις:
- Όλες οι εταιρείες πρέπει να αναφέρουν τον μέσο όρο του απασχοληθέντος προσωπικού.
- Οι μεσαίες, μεγάλες εταιρείες και οντότητες δημοσίου συμφέροντος πρέπει να γνωστοποιούν αναλυτικά τις δαπάνες προσωπικού (μισθούς, κοινωνικές ασφαλίσεις κ.λπ.), στοιχεία για τη του ομίλου και την έκθεση βιωσιμότητας.
- Οι μεγάλες εταιρείες και οντότητες δημοσίου συμφέροντος πρέπει να αποκαλύπτουν τις αμοιβές των ελεγκτών για ελεγκτικές και μη ελεγκτικές υπηρεσίες.
- Οι μικρές εταιρείες πρέπει να γνωστοποιούν το όνομα της μητρικής και της τελικής ιθύνουσας εταιρείας.
- Προθεσμίες: Οι πρέπει να καταχωρούνται στο Μητρώο Εφόρου Εταιρειών το αργότερο 18 μήνες μετά τη σύσταση της εταιρείας και στη συνέχεια τουλάχιστον μια φορά κάθε ημερολογιακό έτος (εντός 12 μηνών από το κλείσιμο του ισολογισμού), συνοδευόμενες από την και την έκθεση ελεγκτή.
- Διανομή Κερδών: Απαγορεύεται η διανομή κερδών αν υπάρχουν μη αποσβεσθέντα έξοδα ίδρυσης ή ανάπτυξης στον ισολογισμό, εκτός αν τα διαθέσιμα αποθεματικά είναι τουλάχιστον ίσα με το υπόλοιπο των εξόδων αυτών. Επίσης, δεν επιτρέπεται η διανομή από το αποθεματικό αναπροσαρμογής, εκτός αν αφορά πραγματοποιηθέντα κέρδη.
- Ποινική Ευθύνη: Οι σύμβουλοι έχουν συλλογική ευθύνη για τη συμμόρφωση με τον νόμο. Αν ένας σύμβουλος παραλείψει να λάβει τα απαραίτητα μέτρα, διαπράττει αδίκημα και υπόκειται σε φυλάκιση μέχρι ένα έτος, ή πρόστιμο έως 1.700 ευρώ, ή και στις δύο ποινές. Αποτελεί υπεράσπιση εάν αποδείξει ότι είχε εύλογη αιτία να πιστεύει ότι άλλο αρμόδιο και ικανό πρόσωπο είχε αναλάβει αυτό το καθήκον.
Στην πράξη
- Αν είστε σύμβουλος (διευθυντής) εταιρείας: Έχετε προσωπική νομική ευθύνη να διασφαλίσετε ότι οι της εταιρείας σας συντάσσονται σωστά και υποβάλλονται έγκαιρα στον Έφορο Εταιρειών. Η αμέλεια ή η παράλειψη των καθηκόντων αυτών μπορεί να οδηγήσει σε ποινική δίωξη, πρόστιμο ή ακόμη και φυλάκιση.
- Αν διοικείτε μικρή : Έχετε τη δυνατότητα να επιλέξετε ένα απλοποιημένο πλαίσιο αναφοράς (Τύπος Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης για μικρές εταιρείες) αντί των πλήρων ΔΠΧΠ, μειώνοντας το διοικητικό βάρος, εκτός εάν δραστηριοποιείστε στον χρηματοοικονομικό ή ασφαλιστικό τομέα.
- Αν σχεδιάζετε τη διανομή μερισμάτων: Πρέπει να βεβαιωθείτε, σε συνεργασία με τον λογιστή ή ελεγκτή σας, ότι έχουν αποσβεστεί πλήρως τα έξοδα ίδρυσης και ανάπτυξης και ότι δεν χρησιμοποιούνται μη πραγματοποιηθέντα κέρδη από αναπροσαρμογή, ώστε η διανομή να είναι νόμιμη.
▶Εμφάνιση πλήρους κειμένουΑπόκρυψη πλήρους κειμένου
142.
1.
α) Οι σύμβουλοι μεριμνούν ώστε να καταρτίζεται για κάθε ένα πλήρες σύνολο οικονομικών καταστάσεων, ως το σύνολο αυτό ορίζεται στα τηρουμένων των διατάξεων της παραγράφου (α1). (α1) Οι σύμβουλοι εταιρείας μικρού μεγέθους μεριμνούν, ώστε να καταρτίζεται για κάθε μικρού μεγέθους ένα πλήρες σύνολο οικονομικών καταστάσεων, ως το σύνολο αυτό ορίζεται είτε στα είτε στον Τύπο Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης για εταιρείες μικρού μεγέθους και, σε τέτοια περίπτωση, η μικρού μεγέθους οφείλει να προβεί σε ρητή και ανεπιφύλακτη δήλωση αυτής της συμμόρφωσης στις σημειώσεις των οικονομικών καταστάσεων: Νοείται ότι, εξαιρούνται από τις διατάξεις της παρούσας παραγράφου οι εταιρείες οι οποίες είναι οντότητες δημοσίου συμφέροντος, εταιρείες οι τίτλοι των οποίων είναι εισηγμένοι σε αγορά οποιασδήποτε χώρας εκτός κράτους μέλους, εταιρείες οι οποίες υπόκεινται σε ρύθμιση και εποπτεία από την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου, σε ρύθμιση και εποπτεία από τον Έφορο Ασφαλίσεων, εκτός των ασφαλιστικών διαμεσολαβητών, και σε ρύθμιση και εποπτεία από την , οι ημικρατικοί οργανισμοί, καθώς και οι εταιρείες οι οποίες αποκτούν ή κατέχουν ειδική συμμετοχή στις υπό αναφορά εποπτευόμενες εταιρείες. Για τους σκοπούς της παρούσας παραγράφου “ειδική συμμετοχή” έχει την έννοια που αποδίδεται στον όρο αυτό από τις οικείες νομοθεσίες που διέπουν τη λειτουργία των εταιρειών οι οποίες υπόκεινται σε ρύθμιση και εποπτεία από την Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου, από τον Έφορο Ασφαλίσεων και από την .
β) Κάθε , η οποία έχει θυγατρικές, ενοποιεί τις της με τις καταστάσεις των θυγατρικών της ως ορίζεται στα , οι δε κατά τον τρόπο αυτό παρουσιάζονται ενώπιον της μητρικής εταιρείας σε γενική συνέλευση: Νοείται ότι, σε περίπτωση κατά την οποία , η οποία αποτελεί μέρος συγκροτήματος μικρού μεγέθους και δεν υποχρεούται με βάση τις διατάξεις της παραγράφου
δ) να καταρτίσει , δύναται να ενοποιήσει τις της με τις καταστάσεις των θυγατρικών της, ως ορίζεται στον Τύπο Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης για εταιρείες μικρού μεγέθους, οι κατά τον τρόπο αυτό παρουσιάζονται ενώπιον της μητρικής εταιρείας σε γενική συνέλευση.
γ) Πέραν των επιβαλλομένων από τα ή από τον Τύπο Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης για εταιρείες μικρού μεγέθους, ανάλογα με την περίπτωση, πληροφοριών, στις ετήσιες και τις , και κατά προτίμηση στις σημειώσεις, παρουσιάζεται και πληροφόρηση σχετικά με:
i) τα απαιτούμενα από τα άρθρα έως 189 στοιχεία,
(ii) το μέσο όρο απασχοληθέντος προσωπικού κατά τη διάρκεια της χρήσης, ενώ δημοσιοποιείται χωριστά ο μέσος όρος των απασχοληθέντων στις αναλογικά ενοποιημένες εταιρείες.
(γA) Πέραν των προβλεπομένων στην παράγραφο
γ) πιο πάνω, για εταιρείες μεσαίου και μεγάλου μεγέθους, όπως αυτές ορίζονται στο εδάφιο (1) του άρθρου , και για οντότητες δημόσιου συμφέροντος, στις , και, ανάλογα με την περίπτωση, στις , γνωστοποιείται επίσης πληροφόρηση σε σχέση με τα ακόλουθα θέματα:
i) Αν δεν αναγράφονται χωριστά στα αποτελέσματα χρήσης, τις δαπάνες προσωπικού κατά τη χρήση, αναλυτικά κατά τις εξής κατηγορίες: μισθοί, ημερομίσθια, κοινωνικές επιβαρύνσεις και συντάξεις,
(ii) την επωνυμία και την έδρα της εταιρείας, η οποία καταρτίζει τις του μέγιστου συνόλου εταιρειών του οποίου η αποτελεί μέρος ως , και τον τόπο όπου μπορεί κανείς να προμηθευτεί εκείνες τις υπό την προϋπόθεση ότι αυτές είναι διαθέσιμες,
(iii) την επωνυμία και την έδρα της εταιρείας η οποία καταρτίζει τις του μικρότερου συνόλου εταιρειών, μέρος του οποίου αποτελεί η ως , και η οποία περιλαμβάνεται επίσης στο σύνολο των εταιρειών της υποπαραγράφου
ii) πιο πάνω·
iv) την έκθεση βιωσιμότητας ή την ενοποιημένη έκθεση βιωσιμότητας δυνάμει των διατάξεων των άρθρων 151Α ή , αντίστοιχα.
γΒ) Εκτός από τις πληροφορίες που προβλέπονται στις παραγράφους
γ) και
γΑ) πιο πάνω, για εταιρείες μεγάλου μεγέθους, όπως αυτές ορίζονται στο εδάφιο (1) του άρθρου , και για οντότητες δημόσιου συμφέροντος, στις σημειώσεις στις , και, ανάλογα με την περίπτωση, στις σημειώσεις στις , γνωστοποιείται πληροφόρηση σε σχέση με τις συνολικές αμοιβές που χρεώθηκαν κατά το οικονομικό έτος από κάθε νόμιμο ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο για τον υποχρεωτικό έλεγχο των ετήσιων οικονομικών καταστάσεων, και τις συνολικές αμοιβές που χρεώθηκαν από κάθε νόμιμο ελεγκτή ή ελεγκτικό γραφείο για άλλες υπηρεσίες εξακρίβωσης, για υπηρεσίες φορολογικών συμβουλών και για λοιπές μη ελεγκτικές υπηρεσίες.
γΓ) Πέραν των προβλεπόμενων στην παράγραφο
γ) για εταιρείες μικρού μεγέθους, όπως αυτές ορίζονται στο εδάφιο (1) του άρθρου , η μικρού μεγέθους γνωστοποιεί στις σημειώσεις των οικονομικών καταστάσεων και, ανάλογα με την περίπτωση, των ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων το όνομα της μητρικής της εταιρείας και, εάν διαφέρει, της τελικής ιθύνουσας, ενώ, σε περίπτωση κατά την οποία ούτε η ούτε η τελική ιθύνουσα της εταιρείας μικρού μεγέθους δημοσιεύουν , γνωστοποιεί επίσης το όνομα της αμέσως ανώτερης μητρικής εταιρείας που δημοσιεύει .
δ) Τα συγκροτήματα μικρού μεγέθους και τα συγκροτήματα μεσαίου μεγέθους εξαιρούνται από την υποχρέωση ετοιμασίας ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων, η οποία αναφέρεται στην παράγραφο
β) του παρόντος εδαφίου, εκτός αν κάποια συνδεδεμένη είναι ή η ετοιμασία των ενοποιημένων οικονομικών τους καταστάσεων διέπεται από άλλη νομοθεσία.
ε) [Διαγράφηκε].
στ) Συγκροτήματα εταιρειών των οποίων οι τελικές ιθύνουσες ή μητρικές εταιρείες δημοσιεύουν με βάση Γενικά Παραδεκτές Λογιστικές Αρχές εξαιρούνται από την υποχρέωση ετοιμασίας ενοποιημένων οικονομικών καταστάσεων.
2.
α) Οι καταχωρούνται στο Μητρώο και δημοσιεύονται το αργότερο δεκαοκτώ (18) μήνες μετά τη σύσταση της εταιρείας και στη συνέχεια τουλάχιστον μία φορά ανά ημερολογιακό έτος και παραδίδονται για καταχώριση στον έφορο εταιρειών το αργότερο δώδεκα (12) μήνες από την ημερομηνία κλεισίματος του ισολογισμού της και συνοδεύονται από την , καθώς και τις γνώμες και τη δήλωση που υποβάλλει ο νόμιμος ή το ελεγκτικό γραφείο σύμφωνα με το άρθρο .
β) Σε περίπτωση που δεν συμπίπτουν οι ημερομηνίες καταρτίσεως των οικονομικών καταστάσεων της μητρικής και της θυγατρικής ή των θυγατρικών, πρέπει να γίνονται οι προσαρμογές που ορίζονται από τα ή, ανάλογα με την περίπτωση, από το .
γ) Επιτρέπεται η κατάρτιση και παρουσίαση περιοδικών καταστάσεων, υπό την προϋπόθεση ότι τηρούνται όλες οι σχετικές προβλέψεις των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης ή, ανάλογα με την περίπτωση, του Προτύπου Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης για οντότητες μικρού μεγέθους.
3. Κατά τον καταρτισμό των οικονομικών καταστάσεων─
α) Στο «αποθεματικό» δεν περιλαμβάνονται τα ποσά που αποσβέστηκαν ή κατακρατήθηκαν για απόσβεση ή για τη δημιουργία προβλέψεων. Νοείται, σε περίπτωση που όταν οποιοδήποτε ποσό κατακρατηθεί ως απόσβεση ή πρόβλεψη και αποδειχθεί εκ των υστέρων (κατά τη γνώμη των συμβούλων) ότι είναι μεγαλύτερο εκείνου που είναι εύλογα αναγκαίο για τον σκοπό αυτό, η υπέρβαση αυτή θεωρείται αποθεματικό.
β) στο «κεφαλαιουχικό αποθεματικό» δεν περιλαμβάνεται οποιοδήποτε ποσό θεωρήθηκε ως ελεύθερο για διανομή.
βΑ) Όπου εμφανίζονται έξοδα ανάπτυξης ή έξοδα ίδρυσης στο "Ενεργητικό" στον ισολογισμό, και τα έξοδα αυτά δεν έχουν αποσβεσθεί εντελώς, δεν μπορεί να γίνει καμία διανομή κερδών, εκτός εάν το ύψος των αποθεματικών που επιτρέπεται να διανεμηθούν και τα μεταφερόμενα αποτελέσματα "εις νέον" είναι τουλάχιστον ίσα με το υπόλοιπο των εξόδων ανάπτυξης και των εξόδων ίδρυσης.
γ) κάθε αποθεματικό εκτός του κεφαλαιουχικού αποθεματικού θεωρείται «εισοδηματικό αποθεματικό»·
δ) αναφορά σε «πρόβλεψη» γίνεται αποδίδοντας στον όρο αυτό την έννοια που του αποδίδεται στα ή, ανάλογα με την περίπτωση, στο .
ε) κανένα ποσό από το αποθεματικό αναπροσαρμογής δεν διανέμεται, άμεσα ή έμμεσα, εκτός εάν αντιστοιχεί σε πραγματοποιηθέντα κέρδη.
4.
α) Οι σύμβουλοι κάθε εταιρείας έχουν συλλογικά το καθήκον έναντί της να μεριμνούν ότι οι ετήσιες και, ανάλογα με την περίπτωση, οι ετήσιες συντάσσονται και δημοσιεύονται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του παρόντος Νόμου και σύμφωνα με τα ή, ανάλογα με την περίπτωση, στο : Νοείται ότι, σε περίπτωση κατά την οποία υποχρεούται με βάση τις διατάξεις του παρόντος Νόμου να καταρτίσει , οφείλει να συντάσσει και να δημοσιεύει τις ετήσιες και σύμφωνα με τα ανεξάρτητα από το μέγεθός της.
β) Άνευ επηρεασμού της συλλογικής αστικής ευθύνης των συμβούλων έναντι της εταιρείας η οποία υπάρχει σε περίπτωση παραβίασης του καθήκοντος που αναφέρεται στην παράγραφο (α), αν σύμβουλος εταιρείας παραλείπει να λάβει όλα τα εύλογα μέτρα για συμμόρφωση με το καθήκον που αναφέρεται στην παράγραφο (α), διαπράττει αδίκημα και υπόκειται, σε περίπτωση καταδίκης, σε φυλάκιση που δεν υπερβαίνει το ένα έτος ή σε πρόστιμο που δεν υπερβαίνει τα χίλια επτακόσια ευρώ ή και στις δύο αυτές ποινές: Νοείται ότι, τηρουμένων των διατάξεων οποιουδήποτε άλλου ειδικού νόμου, σε οποιαδήποτε διαδικασία εναντίον προσώπου σχετικά με το προβλεπόμενο στην παρούσα παράγραφο αδίκημα, αποτελεί υπεράσπιση η απόδειξη ότι το πρόσωπο αυτό είχε εύλογη αιτία να πιστεύει και πίστευε ότι ικανό και υπεύθυνο πρόσωπο, που ήταν επιφορτισμένο με το καθήκον να μεριμνά για τη συμμόρφωση με τις διατάξεις της παραγράφου (α), ήταν σε θέση να εκτελεί το καθήκον εκείνο.
Οι πληροφορίες έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελούν νομική συμβουλή. Ελέγχετε την πρωτογενή πηγή και απευθυνθείτε σε δικηγόρο εάν χρειάζεται.